OGÓLNA CHARAKTERYSTYKA FAUNY NA OBSZARZE AGLOMERACJI KATOWICKIEJ
Fauna województwa , ze względu na znaczne zróżnicowanie siedlisk, jest bogata i różnorodna. Wynika ona z uwarunkowań historycznych , bogactwa siedlisk i bezpośredniej działalności człowieka. Wbrew powszechnemu mniemaniu, działalność człowieka powoduje bardzo często wzrost różnorodności gatunkowej na danym terenie. Jej efektem jest wprowadzenie gatunków użytkowych, pożytecznych czy hodowlanych , ale również powstawanie na terenach przekształconych różnorodnych mikrosiedlisk zapewniających miejsca bytowania wielu gatunkom zwierząt.
Ogromne zmiany krajobrazu , które stale zachodzą na obszarze województwa, prowadzą do zmiany jego naturalnych parametrów , a tym samym wyginięcia wielu gatunków zwierząt, lub zepchnięcia ich występowania do niewielkich obszarów, które zachowały pierwotny charakter. Jednocześnie spowodowało to napływanie nowych gatunków oraz zwiększenie liczebności form rodzimych , które potrafiły zaadaptować się do zmienionych warunków.
Zwierzęta zasiedlają tu cztery główne typy siedliskowe: lasy, tereny otwarte ( łąki i nieużytki, uprawy rolne ), siedliska wodne oraz tereny zurbanizowane.
Najczęściej spotykana zwierzyna terenów otwartych są : sarny (Capreolus capreolus), zając (Lepus europaeus ), liczne gryzonie z rodziny chomikowatych, nornicowatych i myszowatych, należą do nich: chomik ( Cricetus cricetus), polnik zwyczajny ( Microtus arvalis),mysz polna ( Apodemus agrarius), mysz zaroślowa ( Apodemus silvaticus), kret ( Talpa europaea) - przedstawiciel owadożernych, liczne ptaki: skowronek (Alauda arvensis), bażant ( Phasianus colchicus), kuropatwa ( Perdix perdix), bocian biały (Ciconia ciconia), żuraw ( Grus grus), liczne bezkręgowcw a wśród nich pajęczaki : chronionego w Polsce, tygrzyka paskowanego (Argiope bruennichi), krzyżaki, kwietniki i osnuwiki pospolite. Z pośród owadów licznie występują : koniki pospolite, pasikonik zielony ( Tettigonia viridissima), świerszcz polny (Gryllus campestris), turkuć podjadek ( Gryllotalpa gryllotalpa), liczne pszczoły, trzmiele, mrówki i liczne chrząszcze [ 10 ].
Zbiorniki i cieki wodne byłego woj. katowickiego stanowią 20% jego powierzchni. Niestety, w przeważającej większości są one skrajnie zanieczyszczone. Szereg zbiorników powstało w sposób sztuczny jako celowe spiętrzenie wody, np. Goczałkowice, zbiornik rybnicki, Dziedźkowice, Pogoria, Przeczyce itd. W tych zbiornikach woda jest stosunkowo czysta i stanowi ważną część rekreacyjną na Górnym Śląsku. Skład gatunkowy ryb w dużej mierze jest ukształtowany dzięki akcjom zarybieniowym kół wędkarskich. Przeważające gatunki to amur biały (Ctenonpharyngodon idella)- introdukowany z Azji, karp (Cyprinus carpio), lin ( Tinca tinca), a także szczupak ( Esox lucius), okoń ( Perca fluviatilis), płoć (Rutilus rutilus), leszcz (Abramis brama).
Na uwagę zasługują gatunki chronione jak : śliza ( Nemachilus barbatulus) , strzebla potokowa ( Phoxinus phoxinus) czy piskorz ( Misgurnus fossilis).
Ze zbiornikami związane jest wiele gatunków ptaków. Jedne zasiedlają strefę szuwarową , inne widoczne są na otwartych zbiornikach. Pierwszą grupę reprezentująświerszczaki, strumieniówki, rokitniczki, trzciniaki, zaganiacze. Drugą reprezentują liczne kaczki : krzyżówka, głowienka, podgorzałka, czernica, a także łabędź niemy, perkoz, łyska, kokoszka wodna oraz mewy i rybitwy. Na terenie naszego województwa znajduje się kolonia lęgowa ślepowrona ( Nycticorax nycticorax)- ptaka wielkości kormorana o biało- czarno- popielatym upierzeniu i długich ozdobnych piórach na głowie.
Z pośród gryzoni na uwagę zasługują: piżmak amerykański ( Ondarta zibethicus), karczownik ( Arvicola terrestris) oraz bóbr (Castor fiber) - do niedawna zaliczany do gatunków a Polsce ginących.
Przedstawicielem ssaków owadożernych prawnie chronionym jest jadowity rzęsorek, przedstawiciel rodzaju (Neomys).
W Pniowiecko- Strzybnickim Zespole Stawów - o dużej czystości wody występują gąbki (Ephydatia) oraz rak stawowy (Astacus leptodactylus), rzeczny (Astacus astacus) i najliczniejszy rak amerykański( Cambarus affinis), sztucznie sprowadzony do naszych zbiorników wodnych, odporny na choroby , o małym zapotrzebowaniu tlenowym, będący silnym konkurentem naszych rodzimych gatunków.
