OSOBLIWOŚCI PRZYRODNICZE REZERWATÓW GÓRNEGO ŚLĄSKA
Parki narodowe i rezerwaty przyrody obejmują najcenniejsze pod względem przyrodniczym ekosystemy, najcenniejsze dla świata, kraju , regionu zespoły roślin i zwierząt. Tylko w tych obszarach, dzięki wyłączeniu ich z bezpośredniej ingerencji człowieka, możliwe jest dziś zachowanie w pełni naturalnych procesów zachodzących w zbiorowiskach leśnych.
W województwie Śląskim jest obecnie 56 rezerwatów przyrody i stwierdzono w nich 82 gatunki roślin chronionych, w tym 68 ściśle chronionych. 39 gatunków stanowią leśne składniki runa leśnego.
Wyróżniamy kilka typów rezerwatów a w śród nich najliczniejsze na Śląsku rezerwaty leśne (38), torfowiskowe (6 ), wodne ( 2), florystyczne i faunistyczne (7 ), przyrody nieożywionej ( 3).
Sześć z pośród rezerwatów na Śląsku zostało uznanych za rezerwaty ścisłe. Rezerwatem ścisłym położonym najbliżej od Katowic jest Rezerwat Rotuz o pow. 28, 17 ha, położony w Czechowicach - Dziedzicach. Jest to rezerwat torfowiskowy z 4 gatunkami chronionymi, a w śród nich modrzewnica zwyczajna, przygiełka biała, wełnianka pochwowata, żurawina błotna.
Ze względu na ogromny teren jaki obejmuje woj. Śląskie postaram się zawęzić moje rozważania do obszaru najbliższego aglomeracji katowickiej - byłego woj. katowickiego. Na tym niewielkim fragmencie naszego województwa istnieje aktualnie 13 rezerwatów o łącznej powierzchni 1429,09 ha. Stanowią one 1,3 % ogólnej liczby rezerwatów w Polsce, których łącznie z katowickimi jest 1033.
Wśród ww. rezerwatów 10 to rezerwaty leśne, 1 torfowiskowy, 1 florystyczny, 1 faunistyczny. Tylko jeden z nich, o czym już wspominałam jest rezerwatem ścisłym. Pozostałe 12 to rezerwaty częściowe.
Największymi rezerwatami są : rezerwat faunistyczny "Żubrowisko" o pow. 742,56 ha oraz rezerwat leśno - stawowy " Łężczak" koło Raciborza, o pow. 408,88 ha.
Najmniejszym z pośród katowickich rezerwatów jest rezerwat leśno - krajobrazowy "Smoleń", o pow. zaledwie 4,32 ha [ 13].
Rezerwaty koncentrują się wyraźnie w zachodniej części byłego woj. katowickiego, ale również wewnątrz aglomeracji katowickiej, na terenach najbardziej zabudowanych utworzono 4 rezerwaty " miejskie". Dwa znajdują się na terenie Katowic i są to: rezerwat Ochojec i rezerwat "Las Murckowski" , jeden na terenie Bytomia - jest to rezerwat "Segiet" oraz jeden w Jaworznie "Dolina Żabnika" [ 8 ].
W naszym województwie brak jest dotąd parków narodowych, ale czynione są starania o powołanie Jurajskiego Parku Narodowego w okolicach Częstochowy, oraz podobnego obiektu na obszarze Baraniej Góry.
